Outdoor Manners Stories: het avontuur van Bjorn, die in zijn eentje van Rotterdam naar Kaapstad reed

'De meeste locals begrepen er helemaal niets van'

Willem Barentsz zette de trend in de 16e eeuw in en nog steeds zijn Nederlanders ware ontdekkingsreizigers en avonturiers. Waar je ook ter wereld komt, overal kom je ze tegen. In deze rubriek laten we ze aan het woord. Om hun verhalen te delen en jou te inspireren. Deze week het avontuur van de 38-jarige Bjorn Koopmans uit Capelle aan den IJssel, die in zijn eentje van Rotterdam naar Kaapstad reed. Een route met letterlijk en figuurlijk behoorlijk wat hobbels op de weg.

Hoi Bjorn, stel jezelf even voor.

Hoewel ik oorspronkelijk ben opgeleid ben tot chemisch analist, zit ik vrijwel mijn gehele carrière al in de IT, voornamelijk als system engineer. Naast het reizen, ben ik enorm geboeid door egyptologie. Mijn passie voor reizen begon ontstond dan ook na mijn eerste bezoek aan Egypte. Ik ben daar twaalf keer geweest, maar heb ook andere bestemmingen aangedaan, zoals Jordanië, IJsland, Zweden, Namibië en Soedan. Met als climax mijn recente overland trip door Afrika, die een jaar duurde.

malawi, kaapstad, rotterdam
I’m a poor, lonesome canaryboy | Foto: Bjorn Koopmans

Hoe kwam je op het idee om in je eentje van Rotterdam naar Kaapstad te rijden?

In 2012 nam ik deel aan een groepsreis per overland truck van Lusaka (Zambia) naar Kaapstad. Ik had Egypte en Soedan al eerder gezien, maar ook dit deel van Afrika stal onmiddellijk mijn hart. Wat me niet beviel, was het groepsreizen. Ik wist direct dat ik nog eens terug zou komen, maar dan in mijn eentje. Het duurde enkele jaren voordat ik wist hoe ik zou gaan reizen. Totdat ik in januari 2015 een reis met mijn vader per huurauto door Turkije voorbereidde. Daarbij stuitte ik op het blog van een Nederlands stel dat in 2008 van Nederland naar Kaapstad is gereden. Ik las het blog in één ruk uit en was onmiddellijk overtuigd.

Hoe bereid je je ooit voor op zo’n onderneming?

Sommige ‘overlanders’ doen hier meerdere jaren over, maar zo lang kon ik niet wachten. Dit moest zo snel mogelijk plaatsvinden, nu ik mijn hart eraan verpand had. Uiteindelijk ben ik er 19 maanden mee bezig geweest. Alles was nieuw voor mij, ik reed nog maar twee jaar auto. Van de term ‘overlanden’ had ik nog nooit gehoord.

In de eerste maanden heb ik het hele internet afgespeurd en allerlei ‘overlanders’ leren kennen. Begin april kocht ik mijn auto, zonder enige kennis van zaken. Dat bleek wel toen ik de Toyota Landcruiser uit 1992 naar een Landcruiser-specialist in Den Haag bracht. Die maakte direct gehakt van mijn illusie dat de auto klaar was voor de reis. Uiteindelijk spendeerde ik meer geld aan reparaties en upgrades dan aan de aanschaf.

Bjorn Koopmans, Kaapstad, Rotterdam
‘Ik moest en zou langs het door mij geliefde Egypte rijden’ (Graf van Horemheb, Luxor) | Foto: Bjorn Koopmans

Als IT-er was de website eigenlijk het makkelijkste onderdeel van de voorbereiding. De naam CruiseCanary refereert aan de kanariegele kleur van de Landcruiser. De route lag voor mij grotendeels vast. Nou ja, de landen dan. Ik moest en zou via mijn geliefde Egypte en Namibië rijden. De exacte route heb ik altijd pas kort van te voren bepaald, vaak op de dag zelf. Daarbij heb ik veel gekeken en geluisterd naar de ervaringen van andere reizigers.

Kun je een korte samenvatting geven van je reis?

Ik heb in twaalf maanden 24 landen bezocht. De eerste tien waren in Europa. Ik heb een omweg gemaakt via Zuid-Frankrijk, omdat mijn oudste zus daar woont, maar daarna ben ik in een vrij rechte lijn naar Athene gereden. Daar heb ik mijn auto laten verschepen naar Alexandrië.

Vervolgens heb ik na vier weken Egypte de beruchte grensovergang van Egypte naar Soedan weten te overwinnen. Dat heeft ruim 9 uur gekost. Om vervolgens via Ethiopië, Kenia, Oeganda, Tanzania, Rwanda, Malawi, Zambia, Botswana, Namibië naar Zuid-Afrika te rijden. Vanuit daar heb ik de landen Lesotho en Swaziland nog bezocht.

Het uitgebreide reisverslag van Bjorn lees je onderaan dit artikel.

malawi, kaapstad, rotterdam, bjorn koopmans
Welcome to the jungle, Malawi | Foto: Bjorn Koopmans

Welke plekken zijn je het meest bijgebleven?

Dat is een moeilijke vraag, omdat ik zo ongelooflijk veel bijzondere plekken gezien heb. Maar landen als Oeganda, Malawi en Namibië hebben met name indruk op mij gemaakt. Vooral de plekjes waar ik compleet in mijn eentje heb gekampeerd – met een vuurtje tegen de wilde dieren en om op te koken, midden in de natuur – zijn dierbare herinneringen. De prachtige woestijnen van het totaal niet toeristische maar oh zo vriendelijke Soedan zijn me ook heel goed bijgebleven. Evenals de majestueuze en vrijwel onbekende Kalambo Falls en een parelwit privéstrandje aan het kristalheldere Tanganyikameer in Tanzania.

Welke ervaringen zijn je het meest bijgebleven?

De grensovergang van Egypte naar Soedan was een slopende, bureaucratische nachtmerrie, maar juist daardoor een hele leuke herinnering. In mijn eentje door de eindeloze woestijnvlaktes van Soedan rijden om aan het einde van de rit beloond te worden met een faraonische tempelruïne was ook geweldig. Oog in oog staan met maar liefst twee zeer zeldzame Ethiopische wolven. Vakantie vieren aan de parelwitte stranden van Kenia, met wuivende palmen, bloedheet zeewater en leuke, nieuwe vrienden. Rijden tussen duizenden buffels in een grote trek door Nationaal Park Kidepo.

Kalambo Falls, Tanzania, kaapstad, rotterdam
Kalambo Falls, Tanzania | Foto: Bjorn Koopmans

Het ongelooflijk indrukwekkende Genocide Memorial Centre in Rwanda. Zwemmen in het één na diepste en oudste meer ter wereld: Tanganyika. Wakker worden tussen nieuwsgierige roan-antilopen in de mistige graslandschappen van Malawi. Kletsnat worden van opspattend water van de Victoriawatervallen. Door eindeloze, bijna psychedelische zoutvlaktes crossen in Botswana. Zonder reservebanden en met een lekke band onder de auto 300 kilometer terug naar de beschaving rijden in Namibië. Maar misschien wel het belangrijkste: ik heb onderweg ontzettend veel leuke, vriendelijke, nieuwsgierige en behulpzame mensen leren kennen.

Hoe werd er door locals gereageerd op jouw avontuur?

De meeste locals begrepen er helemaal niets van. In Egypte en Soedan was men vooral verbaasd dat ik zo’n reis zonder vrouw ondernam, in de rest van Afrika begreep men überhaupt niet dat ik mijn baan heb opgezegd en mijn huis verkocht heb om dwars door Afrika te gaan rijden. De meeste Afrikanen zijn te arm om zich daar iets bij voor te stellen.

Heb je wel eens een moment gehad dat je dacht: waar ben ik in hemelsnaam aan begonnen?

Absoluut. Meerdere malen zelfs. Met name op momenten waarop ik bekogeld werd door agressieve Ethiopiërs of de zoveelste lekke band kreeg. Maar soms miste ik op mooie plekjes ook wel eens gezelschap; iemand om het moment mee te delen. Gelukkig staan hier ontzettend veel momenten tegenover waarop ik juist ongelooflijk blij was met mijn keuze om deze reis in mijn eentje te ondernemen.

malawi, kaapstad, rotterdam, bjorn koopmans
Zonsondergang bij het Malawimeer | Foto: Bjorn Koopmans

Heb je tips voor mensen die een vergelijkbare trip gaan maken?

Zorg vooral dat je papieren in orde zijn en weet wat je rechten en plichten zijn. Zeker in landen met corrupte politie, zoals Kenia en Tanzania. Daar heb ik vaak mee te maken gehad. Als een agent je bijvoorbeeld probeert wijs te maken dat je in overtreding bent omdat je een verkeerd formaat brandblusser in de auto hebt liggen, dan helpt het enorm als je weet wat de regels zijn. Betaal nooit een steekpenning en vraag bij twijfel altijd om de chief.

Geef ook nooit zomaar dingen weg aan mensen of dieren. Het voederen van wilde dieren betekent in veel gevallen hun dood, omdat ze steeds afhankelijker worden van mensen en daardoor niet meer voor zichzelf kunnen zorgen of agressief worden, waardoor ze afgemaakt moeten worden. Het weggeven van geld, maar ook onschuldige dingen zoals pennen of kleding aan willekeurige mensen die je onderweg tegenkomt, maakt ze afhankelijk van toeristen en werkt agressiviteit tegenover toeristen die niets geven in de hand.

kaapstad, zambia, rotterdam, bjorn koopmans
Waar blijft mijn eten, Zambia | Foto: Bjorn Koopmans

Tot slot: wees niet bang. Zorg dat je altijd genoeg eten en drinken hebt voor een aantal dagen, maar weet dat hulp zelden ver weg is. In extreme gevallen moet je een paar dagen wachten, maar op de een of andere manier komt er altijd wel iemand langs die kan helpen. Wees altijd op je hoede, maar onthoud dat 99 procent van de mensen geen kwaad in de zin heeft, dus durf in mensen te vertrouwen.

Kijkend naar de toekomst. Alweer een ander avontuur of droombestemming in gedachten?

Het liefst zou ik nog jaren door zijn gegaan met reizen, maar het geld raakt natuurlijk een keertje op. Zodra de omstandigheden het weer toelaten, wil ik bijvoorbeeld een half jaar door Australië gaan reizen of in drie à vier jaar van Chili naar Canada rijden.

Wat is voor jou de essentie van reizen?

De essentie van reizen is voor mij: beleven en genieten. Je hoeft het avontuur niet altijd op te zoeken of ver te gaan om mooie plekjes of leuke mensen te vinden. Als je er maar van geniet.

zambia, bjorn koopmans, kaapstad, rotterdam
Kanarie neemt modderbad in Zambia | Foto: Bjorn Koopmans

Mocht je verder nog wat kwijt willen… Feel free!

Gedurende mijn reis heb ik een zeer uitgebreid blog bijgehouden, met gedetailleerde verhalen, foto’s en filmpjes. Deze zijn allemaal terug te vinden op mijn website CruiseCanary. Ik ben bezig om deze verhalen in boekvorm te gieten. Wanneer dit boek uitkomt weet ik op dit moment nog niet, maar zodra ik meer weet zal ik dit uiteraard op mijn website en mijn Facebook-pagina vermelden.

Het reisverslag van Bjorn Koopmans

Ik heb in twaalf maanden 24 landen bezocht. De eerste 10 waren in Europa. Ik heb een omweg gemaakt via Zuid-Frankrijk, omdat mijn oudste zus daar woont, maar daarna ben ik in een vrij rechte lijn naar Athene gereden. Daar heb ik mijn auto laten verschepen naar Alexandrië, Egypte.

In Caïro ben ik een week lang opgetrokken met een vriendin en daarna met mijn vader. Beide kwamen ze speciaal overvliegen vanuit Nederland. In Egypte heb ik ook de Duitse familie Vosseberg leren kennen, die ongeveer dezelfde reis op het oog had, maar dan in een grote truck en met 4 jonge kinderen. Samen met hen heb ik de beruchte grensovergang van Egypte naar Soedan weten te overwinnen. Dat heeft ruim 9 uren gekost. Soedan hebben we grotendeels samen verkend.

In mijn eentje heb ik tussendoor kriskras door de woestijn enkele afgelegen tempels en piramides bezocht. In Ethiopië scheidden onze wegen, maar in Kenia hebben we elkaar enkele dagen opgezocht om samen kerst te vieren aan het strand.

Aan Ethiopië heb ik gemengde herinneringen. Prachtige landschappen, maar agressieve mensen. Toch heb ik beroemde plekken als Gondor, Aksum en Lalibela bezocht. In Kenia ben ik met een stel andere ‘overlanders’ naar het afgelegen Turkanameer gereden, waar ik mijn eerste 3 lekke banden aan overhield. Ook heb ik hier een aantal wildparken bezocht, meestal per auto, maar ook te voet en op een gammele huurfiets. Oud en Nieuw heb ik gevierd met wat nieuwe vrienden in Nairobi.

Via een ruig en stoffig bergweggetje ben ik Oeganda ingereden, waar mijn oudste zus me heeft opgezocht vanuit Frankrijk. Samen zijn we in een week door het land gereden en hebben daarbij onder meer het zeer afgelegen Kidepo National Park bezocht, aan de grens met Zuid-Soedan. Midden in Murchison Falls NP begaf de radiator van de auto het, maar we zijn toch nog heelhuids aangekomen in de hoofdstad Kampala. Nadat mijn zus weer huiswaarts was gekeerd heb ik nog een aantal weken door Oeganda getoerd, waarna ik naar Rwanda in ben gereden.

In Rwanda heb ik – min of meer – de Nile-Congo Trail gereden en ben daarbij bijna door een bruggetje van kleine houten stammetjes gezakt. Gorilla’s heb ik helaas niet gezien (veel te duur), maar wel ongelooflijk veel andere, bijzondere dieren. Het regenseizoen was inmiddels begonnen en ik liep wat uit op mijn planning, dus besloot ik om niet lang in Tanzania te blijven. Ik ben dus langs de totaal niet toeristische westkant van het land gereden, over een bijna 1.000 kilometer lange modderweg, en heb geslapen op missieposten en op spectaculaire campings aan het schitterende Tanganyikameer.

Het volgende land was Malawi, dat me ten positieve verbaasd heeft. Ik heb dagen rondgereden in het mystieke en mistige Nyika National Park, gerelaxt aan het bloedhete strand van het Malawimeer (waar ik ook in gesnorkeld heb), zeer uitdagende bergweggetjes bereden en dagenlange regenbuien over me heen gehad.

In Zambia, het volgende land, heb ik een vriend uit Nederland van het vliegveld opgepikt. Samen hebben we South Luangwa National Park en Kafue National Park bezocht, met een speciale focus op vogels. Verschillende keren hebben we daarbij muurvast gezeten in de modder. Na ons afscheid ben ik naar Livingstone gereden om de weergaloze Victoriawatervallen te bezoeken.

Niet veel verderop heb ik een gammele veerpont naar Botswana genomen, waar ik enkele dagen besteed heb in Chobe National Park. Via de Caprivistrip (een uitloper van Namibië) ben ik aan de westkant van de Okavango-delta beland. Daar ben ik een kleine week zoet geweest met het verkennen van het ruige en onontgonnen noordwesten van Botswana (honderden kilometers rijden door zand, modder en grasland zonder een levende ziel tegen te komen) en vanuit de toeristische plaats Maun heb ik de Okavango-delta beleefd middels een dagtocht in een boomstamkano.

In het grootste natuurpark van Afrika, de Central Kalahari Game Reserve (groter dan Nederland!) heb ik slechts 2 dagen doorgebracht, maar daarin wel de roemruchte Kalahari-leeuwen gespot. Via betoverende zoutpannen en enkele eilanden daarin ben ik na een enorme cirkel opnieuw Namibië in gereden. Daar heb ik ruim zes weken rondgereisd. Op de beruchte wasbordwegen van dit land is er van alles kapot gegaan: vele lekke banden, een raam, een bumper, twee stoelen, en nog veel meer. En ik heb een aantal keer urenlang vastgezeten in het zand. Maar het was het alleszins waard, want het is een fantastisch land.

In Zuid Afrika heb ik uitstapjes gemaakt naar Lesotho en Swaziland (het 24e en laatste land). Ook ben ik in Zuid-Afrika een week opgetrokken met mijn jongste zus en haar 2 dochters, die daar op vakantie waren. Uiteraard heb ik in Zuid Afrika ook heel wat natuurparken, steden, dorpjes en dergelijke bezocht en natuurlijk heb ik ook walvissen gespot.

Aan de oostkant van het land heb ik bijna een dag moeten wachten op hulp toen mijn auto niet meer wilde starten. De gastvrijheid waarmee mijn redders zich over mij ontfermden zal ik nooit vergeten. Zuid Afrika was vooral heel koud, met ‘s nachts vaak temperaturen onder 0. De laatste dagen van de reis heb ik in een bed & breakfast overnacht, terwijl mijn auto terug naar Nederland verscheept werd. Precies een jaar na vertrek ben ik weer thuis gekomen.

Overnachten heb ik vooral in mijn auto gedaan. Gewoon achterin. Daar is net genoeg plek voor 1 persoon. Eigenlijk een soort kamperen, dus. Meestal op een camping (of wat daar voor door moest gaan), maar ook ‘wild’ indien mogelijk.

In Namibië heb ik bijvoorbeeld een aantal dagen zonder enige faciliteiten aan een rivier gestaan, in Botswana heb ik een aantal keren gekampeerd midden op een zoutvlakte en opnieuw in Namibië heb ik een aantal dagen in complete isolatie op een inactieve vulkaan gekampeerd.

Ook in Soedan is wildkamperen vrij gemakkelijk. In oost-Afrika niet, omdat je er door de enorme overbevolking bijna geen rustig plekje kan vinden. In Ethiopië zijn daarnaast vrijwel geen campings, dus heb ik vaak in spotgoedkope hotels overnacht, of op de parkeerplaatsen van hotels. Op die dagen kookte ik ook niet zelf, hoewel ik dat doorgaans wel heb gedaan. Op een tweepits benzinebrander die ik op een uitklapbaar plankje aan het achterportier kon plaatsen.

Wil je ook je avonturen delen? Stuur een privébericht naar de Facebookpagina van Outdoor Manners.

11-09-2017 - Alrik de Jong